Ukraynada müharibədən sonra keçiriləcək ilk prezident seçkisi ölkənin gələcək siyasi istiqamətini müəyyən edəcək məsələ kimi qalır. Seçkinin vaxtı hələ rəsmi olaraq müəyyənləşdirilməyib və bu, daxili siyasi debatların mərkəzindədir.

Hazırda ölkədə hərbi vəziyyət qüvvədədir və parlament onun müddətini 2026-cı il oktyabrın 31-dək uzadıb. Mövcud qanunlara görə, hərbi vəziyyət dövründə prezident seçkisi təşkil edilə bilməz. Bu səbəbdən indiki reytinqlər real səsvermənin nəticəsi sayılmır və yalnız hipotetik vəziyyətləri əks etdirir.

Son keçirilmiş sorğular göstərir ki, hazırkı prezident Volodimir Zelenski hələ də seçicilər arasında geniş dəstək qazana bilən namizədlərdən biridir. Bir sorğuya görə respondentlərin 32 faizi Zelenskiyə səs verəcəyini bildirib, başqa bir sorğuda isə onun göstəricisi təxminən 22 faizə düşüb. Bu fərqlər gələcəkdə nəticələrin dəyişik ola biləcəyinə işarə edir.

Keçmiş baş komandan Valeri Zalujnı indiki mərhələdə Zelenskinin əsas rəqiblərindən biri hesab olunur. Sorğuların birində onun göstəricisi 16 faiz olaraq göstərilib, digər ölçülərdə isə təxminən 14-15 faiz civarında qeyd olunub. Zalujnının müharibə dövründə əldə etdiyi etimad onun üçün siyasi potensial yaradır və ikinci turda daha geniş koalisiya formalaşdıra bilmə ehtimalı müzakirə olunur.

Xüsusi xidmət orqanlarının keçmiş rəhbəri Kirilo Budanov da reytinqlərdə adının keçirilməsinə səbəb olub; bir sorğuda onun payı 11 faiz olaraq göstərilib. Bundan əlavə, yüksələn alternativlər arasında Mixaylo Fedorovun adı diqqət çəkir. Onun son göstəriciləri bəzi sorğularda Zalujnıya yaxın olub və üçüncü güclü namizəd kimi seçkinin nəticələrinə təsir edə bilər.

Ukraynada prezidentliyə namizədlərin çoxluğu və tərəfdar bazalarının parçalanması birinci tur nəticələrini müəyyən etmədə əsas rol oynaya bilər. Ölkədə tətbiq olunan iki turlu sistemdə heç bir namizəd birinci turda səs çoxluğu əldə etməsə, ən çox səs toplamış iki şəxs ikinci turda qarşılaşacaq.

Hüquqi və təhlükəsizlik şərtləri nəzərə alınaraq, seçkinin 2026-cı ildə keçirilməsi çox real görünmür. Seçkinin təşkilinə hazırlıq, seçki reyestrinin yenilənməsi və digər texniki işlər vaxt tələb edir. Buna görə daha ehtimal olunan ssenari seçkinin hərbi vəziyyətin aradan qalxmasından və təhlükəsizlik şəraitinin formalaşmasından sonra keçirilməsidir.

Nəticə etibarilə bu seçki yalnız yeni prezident müəyyən etməyəcək; eyni zamanda cəmiyyətin müharibədən sonra hansı siyasi xətti — hərbi təhlükəsizlik, siyasi yenilənmə, Qərblə inteqrasiya yoxsa milli konsolidasiya — seçəcəyini göstərən mühüm sınaq olacaq.